Noodopvang vluchtelingen in Zoetermeer

Home > Inwoners > Noodopvang vluchtelingen in Zoetermeer

Noodopvang vluchtelingen in Zoetermeer

Misschien heeft u in de media al gevolgd dat de opvanglocaties van allerlei soorten vluchtelingen in Nederland vol zijn. De Rijksoverheid is dringend op zoek naar nieuwe locaties. Zowel het Rijk, de Commissaris van de Koning in Zuid-Holland als VluchtelingenWerk hebben deze maand aan de gemeente Zoetermeer gevraagd op welke manieren de gemeente kan helpen bij het oplossen van het opvangprobleem.

Nu heeft het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers aan de gemeente gevraagd of er een tijdelijke noodopvang kan komen voor vluchtelingen en/of statushouders (asielzoekers waarbij de asielaanvraag (tijdelijk) is ingewilligd) in de nu leegstaande gevangenis in Zoetermeer. Het gaat om de duur van ongeveer één jaar. De gemeente onderzoekt nu onder welke voorwaarden dat voor de gemeente Zoetermeer kan.

In een ruime omgeving van de leegstaande gevangenis hebben omwonenden en daar gevestigde bedrijven en organisaties een brief ontvangen met een eerste uitleg. Op deze pagina vindt u altijd de laatste nieuwe informatie in de vorm van veelgestelde vragen. Heeft u een andere vraag? Stuur deze per e-mail naar noodopvang2021@zoetermeer.nl.

Veelgestelde vragen en antwoorden

Hoe was de bijeenkomst over de noodopvang op 7 oktober?

Ruim 160 (toekomstige) inwoners en ondernemers uit de omgeving van de leegstaande gevangenis in Zoetermeer kwamen op donderdag 7 oktober naar Dekker voor de bijeenkomst over de noodopvang. Het doel van de bijeenkomst was om een luisterend oor te bieden en zoveel mogelijk reacties, vragen en eventuele zorgen op te halen. De sfeer was gemoedelijk en de zaal was ingericht met zitjes zodat iedereen goed kon meepraten. De burgemeester, wethouders en raadsleden schoven aan om te horen wat er leeft bij de omwonenden. Medewerkers van het COA liepen van tafel naar tafel om vragen te beantwoorden. Op tafel lagen stiften en een vragenlijst met vragen waar nu al wel antwoord op is. Reacties, vragen en opmerkingen konden deelnemers op het papieren tafelkleed schrijven. Daar werd goed gebruik van gemaakt.

Wat vinden de buurtbewoners/ondernemers?

Opvallend was dat inwoners en ondernemers best positief reageren, zolang er maar duidelijkheid is vanuit de gemeente en er antwoord komt op de vragen en zorgen die er leven. Omwonenden zijn ook bereid om mee te denken over initiatieven die ze zelf kunnen nemen om te helpen. Aan de tafels werden veel vergelijkbare vragen gesteld over de veiligheid in de omgeving (het tunneltje kwam veel voorbij) en de dagbesteding van de mensen. Wat doen bewoners overdag? En hoe voorkomen we dat jongeren zich rond plekken verzamelen waar het niet wenselijk is? De buurtbewoners vinden over het algemeen 750 mensen veel te veel. En de samenstelling van de groep maakt uit, liever gemengd en niet alleen maar alleenstaande mannen. Er was weinig vertrouwen in dat een jaar echt een jaar gaat zijn.

Hoe nu verder?

De tafelkleden met reacties zijn na afloop van de bijeenkomst verzameld en komen in een verslag. De gemeente neemt alle reacties mee in de vervolggesprekken met het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) en het Rijksvastgoedbedrijf (RVB). Het verslag van de bijeenkomst staat eind oktober op deze plek.

Waarom komt er een noodopvang in Zoetermeer?

Het is nog niet zeker dat de noodopvang in de leegstaande gevangenis er komt. Wij moeten nog een besluit nemen over de vraag van het COA. Deze noodopvang voor mensen die (bijna) statushouder zijn, is een manier om de volle normale opvanglocaties (asielzoekerscentra) leger te maken. Dan hebben ze daar plaats voor nieuwe vluchtelingen.

Welke hulpvragen over opvang van vluchtelingen zijn gesteld aan de gemeente Zoetermeer?

Zowel het Rijk, de Commissaris van de Koning in Zuid-Holland als VluchtelingenWerk hebben deze maand aan het college van burgemeester en wethouders gevraagd hoe wij kunnen helpen bij het oplossen van het opvangprobleem.

Het Rijksvastgoedbedrijf (RVB), eigenaar van de leegstaande gevangenis, en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) vragen aan de gemeente toestemming om het gebouw te gebruiken als tijdelijke noodopvang.

We begrijpen de noodzaak van deze oproepen. Daarom onderzoeken wij de mogelijkheden om te helpen. Dat kost tijd, omdat we eerst een antwoord moeten vinden op een aantal vragen.

Welke vragen stelt het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers?

Het Rijksvastgoedbedrijf (RVB), eigenaar van de leegstaande gevangenis aan de Rokkeveenseweg, en het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) vinden deze locatie geschikt voor de opvang van vluchtelingen en/of statushouders (asielzoekers voor wie de asielaanvraag (tijdelijk) is ingewilligd). Zij vragen de gemeente om:

  • toestemming om de leegstaande gevangenis te gebruiken als noodopvanglocatie voor de duur van ongeveer een jaar;
  • instemming met de tijdelijke noodopvang van in totaal 750 mensen. De groep die er mogelijk komt bestaat uit alleenstaande statushouders, echt kansrijke asielzoekers en een kleine groep alleenstaande minderjarige vreemdelingen.

Wat is het COA?

Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) zorgt voor de opvang van asielzoekers in Nederland tijdens hun gehele asielprocedure. Dit houdt in dat het COA zorgt voor huisvesting vanaf het moment dat de asielzoeker asiel aanvraagt in Nederland tot aan het moment dat de asielzoeker Nederland moet verlaten of een verblijfsvergunning krijgt. Het COA vangt asielzoekers op in asielzoekerscentra (AZC) of op noodopvanglocaties verspreid over het hele land.

Wat is het verschil tussen een AZC en noodopvang?

Asielzoekers verblijven in een asielzoekerscentrum (AZC). Zij blijven daar tot over hun asielaanvraag is beslist. Wordt deze afgewezen, dan moeten ze terug naar hun eigen land. Als de asielaanvraag wordt toegekend dan is die persoon statushouder en krijgt hij/zij een woonruimte.

Noodopvang is tijdelijk. Mensen zitten hier tijdelijk, totdat ze naar een Asielzoekerscentrum kunnen (Asielzoekers) of doorstromen naar een woning (statushouders).

Wordt de leegstaande gevangenis een asielzoekerscentrum (AZC)?

Nee, het COA vraagt toestemming om de leegstaande gevangenis te gebruiken als tijdelijke noodopvang van voornamelijk statushouders of mensen die zeer waarschijnlijk een verblijfsvergunning krijgen.

Hoe denkt de gemeente over noodopvang van vluchtelingen in de leegstaande gevangenis?

Het college van burgemeester en wethouders begrijpt de noodzaak van de oproepen om te helpen bij de opvang van vluchtelingen. Rekening houdend met de belangen van inwoners en ondernemers onderzoeken we de mogelijkheden om te helpen. Het college denkt er daarom aan om 'ja' te antwoorden op de hulpvraag, maar over het 'hoe' volgen gesprekken met het COA. Want er zijn veel vragen en punten van zorg. Het college onderzoekt eerst onder welke voorwaarden aan het verzoek van het COA kan worden voldaan en gaat daarover met de gemeenteraad in gesprek. De bijeenkomst voor betrokken inwoners, ondernemers en organisaties in de stad is onderdeel van dat proces. Tijdens de raadsvergadering op 11 oktober bespreekt de raad hun wensen en bedenkingen over de vraag over noodopvang van vluchtelingen in de leegstaande gevangenis. U kunt vanuit huis meekijken via de internetuitzending.

Welke vragen en punten van zorg heeft de gemeente?

We onderzoeken, voor we een antwoord geven aan het COA, eerst onder welke voorwaarden aan het verzoek van het COA kan worden voldaan. Want er zijn diverse vragen en punten van zorg. De belangrijkste zijn:

  • het college vindt tijdelijke opvang van 750 mensen te veel;
  • deze noodopvang heeft financiële consequenties voor de gemeente;
  • de manier van begeleiding van de vluchtelingen op deze locatie;
  • wat is het uitzicht op een duurzamere – regionale – oplossing voor het huisvesten van de statushouders na het tijdelijke verblijf in deze locatie?

Wie beslist of de noodopvang er komt?

We onderzoeken de bovengenoemde vragen en gaan daarover met het COA in gesprek. Omdat een besluit hierover ingrijpende gevolgen heeft voor de hele stad is er ook gelegenheid voor gesprekken tussen college en de gemeenteraad. Uiteindelijk beslist het college van burgemeester en wethouders. Als wij akkoord gaan met deze noodopvang, dan stellen we met het COA een bestuursovereenkomst op. Daarin staan de afspraken en onze voorwaarden voor medewerking. Een onderdeel van dit proces is de bijeenkomst voor betrokken inwoners, ondernemers en organisaties in de stad. Tijdens de raadsvergadering op 11 oktober bespreekt de raad hun wensen en bedenkingen over de vraag over noodopvang van vluchtelingen in de leegstaande gevangenis. U kunt vanuit huis meekijken via de internetuitzending.

Hoe lang gaat het duren voor de gemeente een besluit neemt over de noodopvang?

Dat staat niet vast. Eerst is er duidelijkheid nodig over onze vragen en punten van zorg. Het college van burgemeester en wethouders gaat er ook nog over in gesprek met de gemeenteraad.

Wie gaan er misschien wonen in de noodopvang?

Wij gaan in gesprek met het COA over de groepen vluchtelingen die hier misschien komen. In het verzoek doet het COA hiervoor een voorstel. De bewoners die misschien in de noodopvang komen wonen zijn waarschijnlijk allemaal alleenstaand. Het is een groep die bestaat uit:

  • alleenstaande statushouders
  • echt kansrijke alleenstaande asielzoekers
  • een kleine groep alleenstaande minderjarige vreemdelingen

Hoe lang gaan er mensen wonen in de noodopvang?

Het gaat om een noodopvang voor vluchtelingen voor de duur van ongeveer een jaar.

Krijgen de bewoners van de noodopvang straks een woning in Zoetermeer?

Net als andere gemeenten in Nederland heeft Zoetermeer een taak vanuit het Rijk om jaarlijks een aantal statushouders (vluchtelingen met een verblijfsvergunning) te huisvesten. Dit aantal verandert niet door deze noodopvang.

Waarom komen er geen woningen in de gevangenis?

Het Rijk is eigenaar van de gevangenis. Het Rijk heeft nog geen beslissing genomen over de bestemming van de gevangenis voor de langere termijn. De noodopvang zou een tijdelijke invulling zijn.

Hoe ontvangen de nieuwe bewoners van de nieuwbouw wijk informatie over de noodopvang?

De projectontwikkelaar Ten Brinke informeert op 5 oktober de nieuwe bewoners per mail over de ontwikkelingen. Ook ontvangen ze dan informatie over de bijeenkomst op donderdag 7 oktober.

Kan ik als bewoner bezwaar maken tegen de komst van de noodopvang?

U kunt op dit moment nog geen bezwaar indienen tegen de komst van de noodopvang. Dat kan pas zodra er een echt besluit ligt van de gemeente. Wel kunt u uw zorgen en vragen delen met de gemeente. U kunt een mail sturen aan de gemeente naar noodopvang2021@zoetermeer.nl.

Welke coronamaatregelen gelden er op de (nieuwe/tijdelijke) opvanglocaties?

Alle opvanglocaties volgen de op dit moment geldende RIVM-richtlijnen in Nederland. Daarbinnen geldt dat personen die uit een zeer hoog risicogebied aankomen in Nederland tien dagen verplicht in quarantaine moeten. Ook worden alle asielzoekers die in Nederland aankomen eerst getest op COVID-19 voordat het asielproces van start gaat. Asielzoekers die symptomen van COVID-19 vertonen worden getest en in afwachting van de test in quarantaine geplaatst. Blijken zij besmet te zijn, dan worden zij op locatie in isolatie geplaatst of in speciaal daarvoor beschikbare quarantaine- en isolatie uitwijklocaties.

Is er een langere wachtlijst voor een sociale huurwoning in Zoetermeer door de noodopvang?

Nee, de wachtlijst wordt niet langer. De gemeente Zoetermeer moet net als andere gemeenten zorgen dat statushouders passende woonruimte krijgen. Hoeveel mensen dit zijn bepaalt het rijk op basis van het aantal inwoners van een gemeente. Door de noodopvang verandert het aantal statushouders dat in Zoetermeer passende woonruimte moet krijgen niet. Sommige statushouders uit de noodopvang krijgen misschien passende woonruimte in Zoetermeer. De rest gaat naar andere gemeenten.

Wat is de taakstelling?

De term 'taakstelling' komt veel voor als het gaat om de opvang en huisvesting van statushouders (asielzoekers die als vluchteling zijn erkend en een verblijfsvergunning hebben gekregen). Maar wat wordt hiermee bedoeld? Statushouders hebben recht op woonruimte. Iedere gemeente is verplicht om huisvesting voor een aantal statushouders aan te bieden. Dit is vastgelegd in de Huisvestingswet 2014, artikel 28.

De taakstelling gaat over het aantal statushouders die een gemeente op moet nemen. Dit aantal wordt per kalenderhalfjaar landelijk vastgesteld. De hoogte van de taakstelling per gemeente is gekoppeld aan het aantal inwoners van de gemeente (Huisvestingswet 2014, artikel 29).

Wat wordt er bedoeld met huisvesting?

Als een statushouder wordt gekoppeld aan een gemeente, dan is het belangrijk dat deze persoon passende huisvesting krijgt. Dit kan een woning zijn, een appartement of een zelfstandige woonruimte in een groter complex. Of een woonruimte passend is wordt bepaald door de situatie van een statushouder. Stel iemand is invalide, dat moet er bij het zoeken van een woonruimte rekening worden gehouden met de toegankelijkheid van de woning.

Mag iemand een woonruimte weigeren?

Ja dat mag, maar heeft wel gevolgen voor de statushouder. De gemeente is vanuit de taakstelling verplicht om één keer een passend aanbod te doen. Als dit wordt geweigerd, dan verspeelt de statushouder zijn recht op woonruimte en ook zijn plek in het AZC. Dit is in Zoetermeer nog niet voorgevallen.

Wie vallen er onder de taakstelling?

Iedere statushouder die wordt gekoppeld aan de gemeente telt mee voor de taakstelling. Als een gezin wordt gekoppeld met twee kleine kinderen, dan tellen zij met vier personen mee voor de taakstelling.

Hoe wordt passende woonruimte gevonden?

In Zoetermeer werkt de gemeente samen met de woningcorporaties Vidomes, Vestia en De Goede Woning om passende woonruimte aan te bieden. De woningcorporaties hebben een lijst met de statushouders die gekoppeld zijn aan Zoetermeer. Als er een passende woning beschikbaar komt, dan wordt dit aan de gemeente doorgegeven. Uiteraard is niet elke beschikbare woning voor statushouders want er zijn ook andere woningzoekenden die een sociale huurwoning willen huren.

Wat is de impact van de taakstelling op de woningmarkt?

Op dit moment zijn veel mensen op zoek naar (andere) betaalbare woonruimte. Met de huidige krapte op de woningmarkt leven er veel zorgen dat statushouders de wachtlijsten op beschikbare woningen veel langer maken.

In onderstaande tabel kunt u lezen hoeveel statushouders de afgelopen jaren een woning in Zoetermeer hebben gekregen en hoeveel sociale huurwoningen er in totaal zijn vrijgekomen voor alle woningzoekenden.

Aantal sociale huurwoningen
voor statushouders
Totaal aantal vrijgekomen
sociale huurwoningen
%
2018 72 1.010 7%
2019 46 1.038 4%
2020 48 989 5%
2021-I* 17 496 3%

* Bij 2021 gaan de cijfers over het eerste half jaar.

Afgelopen jaar is 5% van alle leegstaande sociale huurwoningen verhuurd aan statushouders. De overige 95% van de woningen is naar andere woningzoekenden gegaan.

Op welke vragen is er nog geen antwoord?

Omdat we aan het onderzoeken zijn wat de vraag voor tijdelijke noodopvang betekent voor Zoetermeer is er nog niet op alle vragen een antwoord. Zodra de antwoorden er zijn, komt er een bijgewerkte pagina. Denk aan vragen als:

  • Per wanneer zouden er bewoners kunnen komen?
  • Waar krijgen deze bewoners na deze noodopvang een woning?
  • Mogen de bewoners van de noodopvang werken?
  • Welke begeleiding is er in de noodopvang aanwezig?
  • Komt er een winkel of een gezamenlijke ruimte in de noodopvang?
  • Wie is er straks verantwoordelijk voor de noodopvang?
  • Is het mogelijk de locatie als inwoner vooraf te bekijken?
  • Kan ik helpen met spullen of als vrijwilliger als er een noodopvang echt komt?
  • Hoe gaat de gemeente zorgen voor veiligheid in de omgeving als de noodopvang er komt?
  • Wie kunnen omwonenden en ondernemers aanspreken in de noodopvang bij problemen?
  • Op welke manieren zorgt het COA met personeel en inrichting van de noodopvang dat er een veilige omgeving is?
  • Hoe gaat de gemeente om met de wachtlijst van woningzoekenden en jongeren?

Te downloaden:

Contact

Houd op dit moment rekening met een langere wachttijd aan de telefoon.